صلح اوکراین
صلح اوکراین

تحلیل گر اقتصاد سیاسی سعید باقری : تحلیلی بر اقدامات آمریکا در حمایت از اوکراین

بایدن نیاز به پیروزی اوکراین در جنگ با روسیه دارد تا در مذاکرات صلح دست بالا را داشته باشد.

ایالات متحده امریکا علاوه بر مشکلات محیط زیست،مثل گرم‌شدن کره ‌زمین، بیماری‌های سرایت‌کننده از حیوان به انسان، کاهش تنوع زیستی، دارای مشکلاتی همچون شدت پیدا کردن نابرابری اقتصادی، بی‌‌‌ثباتی سیستم مالی، افراط‌‌‌گرایی ایدئولوژیک، حملات سایبری، ناآرامی‌های سیاسی و اجتماعی و تنش‌‌‌های ژئوپلیتیک که نمونه‌هایی از استرس‌های اجتماعی و طبیعی هستند و اکثر این ریسک‌‌‌های سیستماتیک خطرناک‌تر و شدیدتر شده‌اند نیز است.
در اکثر موارد این ریسک‌‌‌ها شدت بیشتری پیدا کرده‌اند. برای مثال گرم‌شدن کره ‌زمین هم سریع‌تر شده است. تعداد حوادثی نظیر خشکسالی، سیل، توفان، موج گرما، آتش‌سوزی‌ها و… بیشتر شده و شدت آنها افزایش یافته که این امر مسئولیت دولت بایدن را بیشتر کرده است.
نخستین عامل، میزان مصرف منابع طبیعی و فسیلی از سوی انسان و تولید آلودگی است که سبب کاهش تاب‌ آوری سیستم‌های طبیعی، ریسک‌های گرمایش زمین و… شده و از تنوع زیستی کاسته است. دومین عامل، ارتباط گسترده‌تر بین سیستم‌های اقتصادی و اجتماعی است که سرعت و حجم جریان‌های دوربرد مواد، انرژی و اطلاعات را بیشتر کرده و بر شدت ریسک‌هایی نظیر بی‌‌‌ثباتی سیستم مالی، همه‌گیری‌‌‌ها، نابرابری‌های اقتصادی و افراط‌‌‌گرایی ایدئولوژیک افزوده است.
«هوبرت ودرین» که از سال ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۲ میلادی وزیر امور خارجه فرانسه بود هنگام بحث درباره امکان دستیابی ایران به تسلیحات اتمی این دیدگاه را تکرار کرد. که داشتن تسلیحات هسته‌ای در واقع تضمین‌عدم استفاده از آن است. «کشوری که بمب را در اختیار دارد از آن استفاده نمی‌کند و به طور خودکار وارد سیستم بازدارندگی می‌شود و ریسک‌های پوچ را نمی‌پذیرد.»

برخی مشاورین امنیت ملی آمریکا با گرایش راهبرد شرق بر این عقیده هستند که روسیه عاملی بسیار مرگبارتر از تهدید فوری‌ از چین «محافظه‌ کار» است. واشنگتن با انتخابی بین اروپا و آسیا روبروست و حضور نظامی آمریکا در اروپا و حمایت آن از اوکراین بیشتر موازنه نظامی رو به وخامت در آسیا را تخریب می‌کند. این یک رویکرد بیش از حد ساده و برای پیشبرد منافع ایالات متحده در خارج از کشور است که کمک های ایالات متحده نظیر کمک های مالی، نظامی و آموزشی خود به اوکراینی ها را پایان دهد زیرا سیستم اوکراین بسیار فاسد بوده و نظارت کافی بر نحوه استفاده از کمک های ایالات متحده وجود ندارد. نباید “چک های سفید” در طول دوران سختی اقتصادی در داخل، به اوکراین داده شود. همه سیاستگذاران باید درک کنند که روسیه و چین ارتباط نزدیکی با یکدیگر دارند و سال ها زحمات هنری کسینجر وزیر امور خارجه وقت نیکسون که چین را از ترس شوروی به سمت اقتصاد و بازارامریکا سوق داد و قشر پولدار و متوسط بزرگی در چین بوجود آورد . از نظر تصویری چین و روسیه، دو روی یک سکه هستند و علاوه بر این، روسیه شریک کوچک چین در صحنه جهانی است. بسیاری از اهداف استراتژیک روسیه و چین همپوشانی دارند. هر دو خواهان اروپای ضعیف و تجزیه شده هستند که بتوانند از آن بهره برداری کنند. هر دو خواهان تضعیف اتحاد فراآتلانتیکی هستند تا جهان آزاد تقسیم شده و آسیب پذیرتر شود.
به همین دلیل است که آنچه در اوکراین اتفاق می‌افتد می‌تواند بر آنچه در هند و اقیانوس آرام اتفاق می‌افتد تأثیر بگذارد. اگر روسیه در اوکراین شکست بخورد یا تضعیف شود، می توان حدس زد که ولادیمیر پوتین بدون تضمین پکن مبنی بر رعایت تمامیت ارضی روسیه، چنین اقدامی را انجام نمی داد. این استدلال، مطرح می‌کند که اوکراینی‌ها توانایی‌های ارتش روسیه را به حدی از بین برده‌اند که دیگر نمی‌توان آن را تهدیدی واقعی برای ناتو تلقی کرد و بنابراین، ایالات متحده باید تمرکز خود را به آسیا معطوف کند. درست است که نیروهای متعارف روسیه در اوکراین متحمل خسارات سنگینی شده اند. گزارش‌های اطلاعاتی منبع باز، تأیید بصری بیش از ۸۰۰۰ قطعه اصلی تجهیزات نظامی روسیه را نشان می‌دهد که از خدمت خارج شده‌اند – از جمله بیش از ۱۵۰۰ تانک اصلی جنگ. تخمین زده می شود که بین ۸۰۰۰۰ تا ۱۰۰۰۰۰ سرباز روسی کشته شده و به همین میزان نیز زخمی یا اسیر شده اند.

برخی دیگر از مشاورین راهبردی بایدن که به سیاست های غربی و اروپایی نزدیکتر هستند هم معتقدند بدون شک آسیا بخش مهمی از اقتصاد جهانی است، اما اروپا هم همینطور. اقتصادهای اروپا و آمریکای شمالی تقریباً ۴۵ درصد از اقتصاد جهانی را تشکیل می دهند، اگرچه این دو قاره تنها ۱۱ درصد از جمعیت جهان را تشکیل می دهند. سال به سال، ایالات متحده و اروپا نیز منبع اصلی سرمایه گذاری مستقیم خارجی یکدیگر هستند. سال گذشته، آمریکا و اروپا بزرگترین بازارهای صادراتی یکدیگر بودند. چهل و هشت ایالت از ۵۰ ایالت – از جمله ایالت های اقیانوس آرام کالیفرنیا، اورگان، واشنگتن، آلاسکا و هاوایی – در سال ۲۰۲۱ بیشتر از چین به اروپا صادر کردند.
همه آن تجارت دوجانبه از میلیون ها شغل در ایالات متحده پشتیبانی می کند. امنیت و ثبات اروپا، که روسیه اکنون آن را تهدید می‌کند، برای اقتصاد ایالات متحده و در نتیجه، برای کارگران آمریکایی مزایای بی‌شماری به همراه دارد.
اکنون زمان توقف کمک های آمریکا به اوکراین نیست. آنچه سربازان اوکراینی در خط مقدم این زمستان با آن روبرو خواهند شد. تهاجم روسیه بر اساس جدول زمانی کنگره آمریکا ساخته نشده است. بسته کمک دیگری باید قبل از کریسمس تصویب شود. مخالفت با حمایت بیشتر ایالات متحده از اوکراین در این مرحله مهم در مناقشه، سهل انگاری ژئوپلیتیکی است.
هزینه های دفاعی، مانند تمام هزینه های عمومی، جزء اولویت های ملی محسوب می شود البته چین تهدیدی برای ایالات متحده و متحدان و شرکای آن در سراسر هند و اقیانوس آرام و جهان است. اما انتخابی که ما با آن روبرو هستیم، بین امنیت در اروپا و امنیت در هند و اقیانوس آرام نیست. این بین امنیت در هر دو حوزه و امنیت در هیچ کدام است و ما می توانیم و باید هر دو را انتخاب کنیم.