روابط عمومی آینه دریافت و انعکاس حقایق
روابط عمومی آینه دریافت و انعکاس حقایق

نقش برجسته روابط عمومی در هر مجموعه ای به عنوان آينه ای شفاف در دريافت و انعكاس واقعيت ها

نقش برجسته روابط عمومی در هر مجموعه ای به عنوان آینه ای شفاف در دریافت و انعکاس واقعیت ها

اقتصاددان: بیست و هفتم اردیبهشت ماه روز جهانی ارتباطات و روابط عمومی تداعی گر اهمیت و نقش روز افزون آن در دنیای ارتباطات و یکی از ارکان تاثیر گذار در مسیر تعالی هر سازمان است. روابط عمومی و ارتباطات، سازوکار مهم همدلی و همزبانی مردم درتوسعه جوامع انسانی و بعنوان سرمایه ای ارشمند محسوب می شود

اهمیت جایگاه روابط عمومی در عصر ارتباطات و در دورانی که اطلاع‌رسانی در همه ی عرصه‌ها پیشتاز هست، دوچندان شده هست به گونه ای که موفقیت سازمان‌ها، ادارات و شرکت‌ها و دوامشان در عرصه‌ها و فعالیت های تخصصی به عملکرد روابط عمومی‌های آن‌ها وابسته هست

روابط عمومی قوام بخش ارکان تعلیم و تربیت در جامعه است

فعالان عرصه اطلاع رسانی و ارتباطات ضمن تسهیل امکان ارتباط با مخاطبان، محور انسجام، وفاق، همدلی، همراهی و تعامل و تفاهم قوی با جامعه هستند.
در شرایط سیاسی افتصادی و اجتماعی کسورمان نقش مهم روابط عمومی در امید آفرینی، افزایش سرمایه اجتماعی نظام تعلیم و تربیت و آگاهی بخشی و اطلاع رسانی، اهمزت دارد امروز نقش پویا و مؤثر روابط عمومی در تنویر افکار عمومی، اطلاع رسانی به موقع .
در تنویر افکار عمومی بسیار موثر است

 جایگاه روابط عمومی: در جهان :

روابط عمومی دارای تعاریف متعددی است. بنا به قولی به تعداد صاحب نظران این رشته می توان تعاریف جداگانه و در عین حال مشابهی از روابط عمومی را ارائه کرد. توصیف ما از شرایط کار در روابط عمومی و نه تعریف این واژه اینگونه است که روابط عمومی را ” سازمانی بی پناه” می نامیم

نگاهی کوتاه به تاریخچه تشکیل روابط عمومی:

توسعه روابط عمومی ها کم و بیش بطور هم زمان در قرن نوزدهم در امریکا و اروپا اتفاق افتاد اما تا بعد از جنگ جهانی دوم مفهوم روابط عمومی ها به معنای فعلی آن در این دو قاره میسر نگردید. هرچند اروپا و بخصوص کشور آلمان نقش عمده ای در تبیین مفهوم روابط عمومی ایفاء نموده اند اما نقش امریکایی ها در توسعه مفهوم روابط عمومی ها کمتر از نقش اروپایی ها نبوده است . در مفهوم اروپایی این مقوله، روابط عمومی بیشتر به عنوان ابزاری برای بازاریابی تلقی میگردد.

در آغاز قرن بیستم بسیاری از شرکت های بزرگ در جوامع صنعتی مخصوصا امریکا برای پیشبرد اهداف خود برنامه هائی برای اعمال نفوذ و تاثیر گذاری در سطح دولت مرکزی و همچنین دولت های محلی داشتند. با این وجود بسیاری از آن شرکت ها از دخالت مستقیم در مسائل سیاسی خودداری می کردند. به دلیل دولتی بودن اقتصاد در آن زمان و وجود تعداد زیادی از سازمان های دولتی ناظر و تنظیم کننده، روش های اعمال نفوذ از کاربرد و تاثیر زیادی برخوردار بود. پس از وقوع ” رکود بزرگ ” در دهه ۱۹۳۰ و به دنبال آن ایجاد اتحادیه های کارگری و صنفی برای حفاظت از منافع کارگران و قدرت گرفتن این نوع اتحادیه ها، نفوذ آنان در دولت ها نیز افزایش یافت.

در سال ۱۹۵۴ شورای امور عمومی ( PUBLIC AFFAIRS COUNCIL) در واشنگتن تاسیس شد و هدف آن دادن آموزش به مدیران شرکت های بزرگ صنعتی برای انجام فعالیت های موثر سیاسی بود. در همین راستا شرکت های بزرگی مانند FORD, GENERAL ELECTRIC, و JOHNSON & JOHNSON برنامه هائی تحت عنوان ” آموزش های سیاسی” برای آموزش مدیران خود اجرا کردند.

در اواخر دهه ۱۹۵۰ تعداد محدودی از شرکت های بزرگ اقدام به تاسیس بخش های PUBLIC AFFAIRS نمودند که اولویت های عمده آنها تدوین و رسمیت دادن به برنامه های “روابط با دولت های فدرال” و تشویق مدیران خود برای شرکت در فعالیت های سیاسی بود. بر اساس برآوردهای PUBLIC AFFAIRS COUNCIL بنا به ضرورت های موجود در دهه ۱۹۶۰ دهها هزار نفر از مدیران شرکت های صنعتی و خدماتی آمریکائی در دوره های آموزشی PUBLIC AFFAIRS شرکت کرده بودند.

در اواخر دهه ۶۰، وقوع ناآرامی های اجتماعی در شهرهای بزرگ امریکا موجب شد بسیاری از شرکت ها و موسسات صنعتی اقدام به ایجاد واحدهای ” امور شهریURBAN AFFAIRS ” و” مسئولیت اجتماعی SOCIAL AFFAIRS” نمایند تا از طریق آنها بتوانند با اجرای برنامه های عام المنفعه از خود چهره ای موجه ارائه دهند که به نیازهای جامعه توجه داشته و از این طریق تصویر قابل قبولی از فعالیت های اقتصادی خود به تصویر بکشند. تقریبا از دهه ۱۹۷۰ به بعد بود که این گونه فعالیت ها به بخش جدا نشدنی از سیاست های تبلیغاتی شرکت های بزرگ تبدیل و توسط اداره های PUBLIC AFFAIRS انجام و مدیریت شدند.

در حال حاضر نگاه سازمان ها و شرکت های غربی در استفاده از روابط عمومی برای توسعه تجارت و رونق اقتصادی می باشد. بخش اعظم فعالیت های تعریف شده در روابط عمومی آنان بر اساس اهداف اقتصادی و این باور است که اگر از نظر اقتصادی در مرتبهٌ بالایی قرار داشته باشند می توانند حاکمیت خویش را بر دیگر نقاط جهان اعمال کنند. دیدگاهی که نمونه حال حاضر آن را می توان در نگرش شرکتهای آمریکائی و بویژه شرکت های چینی مشاهده کرد. آنان معتقدند به موازات نفوذ تکنولوژیکی باید با توسعه روابط اجتماعی در ارزش ها، سنن و فرهنگ که مهمترین بخش های مرتبط با روابط عمومی است نیز نفوذ کرده، برهمین اساس بخشی از فعالیت های خویش را حول این محور ها سازماندهی کنند. به اعتقاد آنان تکنولوژی جای خود را دارد ولی فرهنگ مهمترین بخش هر کشوری است که می تواند زمینه ساز تداوم مناسبات اقتصادی شود.

مسیر حرفه ای سازی:

روابط عمومی مانند همه دانش های بشری از میان «نیاز» و «اندیشه» انسان سر بر کشیده تا به کمک او بشتابد و سهمی در پیشرفت و اعتلای بشریت داشته باشد. براین اساس مهم ترین جنبه کاربردی آن را می توان تأثیری دانست که عملکرد تبلیغی و اقناعی آن بر افکار عمومی دارد. با تکیه بر همین نکته می توان یکی از اهداف کلان روابط عمومی را تلاش هوشمندانه برای تشویق و ترغیب مردم نسبت به آنچه می خواهیم آنان بپذیرند دانست که این کار از طریق نفوذ در افکار عمومی صورت می گیرد.

جای خالی انجمن های تاثیر گذار روابط عمومی در ایران:

روابط عمومی ایران ابتدا از شرکت ملی نفت پا گرفت. نخستین همایش روابط عمومی در ۳۰ آذر ماه ۱۳۴۳ در آبادان و دومین همایش در ۱۳ مهر ۱۳۴۴ در کرمانشاه بر قرار شد. این خاطرات همچون بقعه هائی کهنسال و مقدس برای کارکنان روابط عمومی نفت باقی مانده اند تا بتوانند افتخار اولین بودن را برای خود نگهدارند. بدون اینکه پس از آن شاهد اقدام موثری از سوی آنان در توسعه و تعالی این رشته را شاهد باشیم

به باور برخی کارشناسان این رشته: “روابط عمومی در ایران هنوز در عصر سنتی به سر می برد و علی رغم مباحث تئوریک مدرنی که توسط روابط عمومی ها، کنفرانسهای روابط عمومی و انجمن های فعال و نیمه فعال در این بخش بیان می شود ، نتوانسته خود را ارتقا دهد. به اعتقاد وی چارچوب، ساختار و شرح وظایف روابط عمومی ها در کشور تغییر چندانی نکرده، کمتر واحد روابط عمومی را می توان دید که از وجود واحد تحقیق و توسعه ارتباطی بهره مند باشد و بتواند با پژوهش و آینده نگری، خود و سازمانش را مهیای آینده ارتباطی کند”.

علیرغم وجود انجمن های روابط عمومی متعددی که در حوزه روابط عمومی تشکیل و فعالیت دارند به نظر می رسد یکی از مسائل مورد بحث صاحب نظران این رشته تشکیل سازمان روابط عمومی است. در این رابطه خانم سلیمی معتقد است: سازمان نظام روابط عمومی مانند نظام پزشکی، ساختمان و… می تواند به حوزه روابط عمومی و فعالیت کارشناسان این حوزه سامان بهتری دهد. زیرا در حال حاضر به درستی مشخص نیست چند فعال حوزه روابط عمومی در سراسر کشور وجود دارد. سرانجام فارغ التحصیلان این حوزه چه می شود؟ و چه کسانی با چه میزان سابقه و تحصیلات مرتبط پست های مدیریتی را به خود اختصاص می دهند؟ همه این موارد در کنار مشکلات اشتغال و کارورزی و…همگی با تشکیل این سازمان می تواند قابل حل تر شود. وی معتقد است تشکیل این سازمان می تواند کمک کند هر کارشناس این رشته صاحب یک شناسنامه ارتباطی و حرفه ای در طول فعالیت تحصیلی و شغلی خود شود. همچنین افراد می توانند به مدد آن، مجوز فعالیت حرفه ای یافته و از حمایت های آموزشی، شغلی و… برخوردار شوند.
چند نکته مهم که در کار روابط عمومی باید مورد توجه قرار گیرد :
– نگاه به آینده براساس تحلیل اطلاعات در دسترس به منظور پیش بینی رویدادهای احتمالی پیش رو.حائز اهمیت است

شبکه‌های اجتماعی و روابط عمومی‌ها

در عصر حاضر استفاده از رسانه ها و وسایل ارتباط جمعی و به ویژه فناوری های نوین در حوزه روابط عمومی از اهمیت ویژه ای برخوردار است چرا که مخاطبان امروز با گذشته از لحاظ سطح آگاهی و دانش بسیار متفاوتند و عدم توجه به نیازها و راه های ارتباطی آنها باعث کاهش اقبال و خدشه دار شدن برند و هویت سازمانی خواهد شد. در چند سال اخیر تلفن های همراه هوشمند و شبکه های اجتماعی مجازی مبتنی بر آن به عنوان پدیده مهم و نوظهور قرن ۲۱ نوید بخش دنیایی جدید در عرصه ارتباطات انسانی شده است چرا که روزانه میلیون ها نفر از انسان ها در سراسر دنیا از این شبکه ها استفاده می نمایند و هر روز بر تعداد آمار کاربران آن نیز افزوده می شود.

یافته های پژوهش«کارکردهای شبکه های اجتماعی مجازی در روابط عمومی هوشمند» نشان داد شبکه های اجتماعی مجازی دارای کارکردهای مفید و موثری است که با استفاده از آن می توان تحقق یک روابط عمومی هوشمند را تسهیل نمود.

شبکه‌های اجتماعی برای روابط عمومی‌ها فرصت‌های بی نظیری را به وجود آورده اند. مدیریت فضای مجازی و اجتماعات مجازی از رویکردهای جدیدی است که در روابط عمومی ها به شدت پر رنگ شده است و جدیداً یکی از وظایف روابط عمومی‌ها در کنار سایر وظایفشان شبکه‌سازی و مدیریت آنهاست چون تنویر افکار عمومی برای همراهی و همگرایی با تغییر و تحولات سازمانها و مشارکت آنان در برآوردن اهداف سازمان، مهم ترین وظایف روابط عمومی دستگاه‌ است.

شبکه‌های اجتماعی این روز ها پرچم‌دار بسیاری از وقایع هستند. همین گسترش و روند سریع پیشرفت آنها بسیاری از موضوعات را تحت‌الشعاع قرارداده است. یکی از این موضوعات روابط عمومی مدرن است و شرایط به گونه‌ای پیش رفته که نمی‌توان نقش شبکه های اجتماعی در روابط عمومی را انکار کرد
در عین‌حال به نط‌رم: بدون تردید در جهان گسترده امروز روابط ‌عمومی ها به عنوان رکن اساسی نظام ارتباطی و اطلاع رسانی نقش تعیین کننده‌ای در افزایش آگاهی‌‌های آحاد جامعه، فرهنگ سازی و تنویر افکار عمومی برعهده دارند و سازمانی موفق‌تر است که با استفاده از ابزار و فنون نوین ارتباطی و اطلاعاتی، نقش خود را در جامعه پررنگ‌تر کند.

اهمیت روابط عمومی ها به عنوان “بهترین نمایانگر اوضاع داخلی یک نهاد و منعکس کننده چگونگی مسائل سازمان ها” گواهی برنقش بی بدیل روابط عمومی در هر نهاد و سازمان می باشد.

تولید محتوای غنی، صداقت در اطلاع رسانی ، تلاش برای ایجاد رضایت دوسویه  بین مخاطبین و کارکنان سازمان ها و جهت دهی به برنامه های سازمان بر مبنای تعهد و مسئولیت اجتماعی ، از وظایف مهم روابط عمومی در هر سازمان است.

متاسفانه فقدان نگرش علمی و تخصصی به روابط عمومی در سالهای‌ اخیر از سوی مدیران سازمانها، نشانگر آن است که نتوانسته ایم در سیر تاریخی و تکاملی خود از مرحله فلسفه روابط عمومی گذر کنبم “در یک مقطع خیلی کوتاه روابط عمومی گام‌های موثری برای ورود به عرصه استفاده از فنون و روش‌های نوین اطلاع‌رسانی و روز دنیا برداشت که آن هم توسط برخی از مدیران کم اطلاع در نطفه خفه شد”؛ از این رو اگر نگرش برخی از مسئولان سازمانها به روابط عمومی نگرشی علمی نباشد جای تعجب و شگفتی نخواهد داشت و از سوی دیگر بی‌اعتقادی به ضرورت تخصص در واحدهای روابط عمومی روی دیگر همین سکه است و امری کاملاً طبیعی به نظر می‌رسد زیرا متاسفانه بعضی از نگرش‌ها به روابط عمومی از روی احساس نیاز عینی و واقعی و علمی به آن نیست بلکه از روی اغراض سیاسی، شخصی و… می‌باشد

در پایان معتقدم ؛

روابط عمومی و ارتباطات، ساز و کار مهم همدلی و هم زبانی مردم و از عوامل تاثیر گذار در توسعه جوامع انسانی و بعنوان سرمایه ای ارزشمند محسوب می شود.

امروزه روابط عمومی نه به عنوان یک سامانه تشریفاتی و حتی اجرایی بلکه به عنوان یک سامانه مشورتی و مدیریتی و به عنوان عنصر اصلی در ارتقا و پیشرفت هر سازمانی در جهت خدمت رسانی جایگاه ویژه‌ای دارد
فرارسیدن ۲۷ اردیبهشت ماه، روز جهانی ارتباطات و روابط عمومی را به کوشندگان صدیق و تلاشگران حوزه روابط عمومی کشور، اصحاب رسانه، فعالان عرصه ارتباطات، صاحبان اندیشه و قلم علی الخصوص همکاران سختکوش خود در روابط عمومی را تبریک عرض نموده و امیدوارم در پناه قادر منان در انجام وظایف محوله بیش از پیش موفق و تاثیر گدار باشند

  • نویسنده : غلامحسین طاهری